Wanneer uw behandelende arts-nefroloog door middel van een bloed- en urinetest en radiologische onderzoeken bij u nierinsufficiëntie vaststelt, zal hij een behandeling op maat opstellen om de achteruitgang van de nierfunctie maximaal af te remmen.

Deze behandeling omvat:

■ de controle van de bloeddruk
■ de inname van specifieke geneesmiddelen
■ het regelmatig uitvoeren van controles van de nierfunctie door
    middel van bloedafnames, urineonderzoek en radiologische onderzoeken
■ een uitgebalanceerd dieet

Mensen kunnen goed leven met een beperkte niercapaciteit. Bij 20% of minder niercapaciteit ontstaan er echter wél ernstige medische problemen. Dan treedt nierfalen op. Bij 15% of minder niercapaciteit moet de werking van de nieren kunstmatig worden overgenomen.

Wanneer de nieren niet meer behoorlijk werken, zal de nefroloog
een nierfunctievervangende behandeling opstarten:

■ hemodialyse (bloedspoeling door het filteren van overtollige stoffen in het bloed)
■ peritoneale dialyse (buikspoelingen)
■ niertransplantatie

Dialysevormen

Bij dialyse worden de afvalstoffen, het teveel aan zouten en vocht op kunstmatige wijze uit het lichaam verwijderd. Dat kan op twee manieren.

■ Bij hemodialyse (hemo=bloed) wordt het bloed gezuiverd buiten het lichaam. Dit gebeurt door middel van een kunstnier die verbonden is aan een dialysemachine. Via een naald of een slangetje wordt het bloed uit het lichaam door de kunstnier gepompt en gezuiverd. Vervolgens wordt het gezuiverde bloed terug in het lichaam gebracht. Hemodialyse gebeurt meestal drie keer per week gedurende vier uren in het dialysecentrum van onze dienst.

■ Bij peritoneale dialyse (peritoneum=buikvlies) wordt het bloed gezuiverd via een vloeistof in de buikholte. Via een permanent slangetje in het buikvlies wordt dialysevloeistof in de buikholte gebracht. De peritoneale dialyse is een behandeling die dagelijks plaatsvindt. Het kan eventueel thuis, zowel overdag als ’s nachts, worden uitgevoerd. In ons dialysecentrum beschikken we over een aparte eenheid voor peritoneale dialyse.

Wie een dialysebehandeling volgt zal meermaals per week naar het ziekenhuis moeten komen en dit meestal gedurende jaren. Daarom stellen onze deskundige medewerkers alles in het werk om in het dialysecentrum een ‘huiselijke’ sfeer te creëren. Elke patiënt beschikt tijdens de dialyse over zijn eigen televisie, radio en koptelefoon. U kunt ook internetten en telefoneren. De zetels zijn ergonomisch en er wordt gebruik gemaakt van state-of-the-art apparatuur.

Om u voor te bereiden op een eventuele dialysebehandeling organiseert de dienst eenmaal in de week een pre-dialyseraadpleging in aanwezigheid van een nefroloog, sociaal assistent, diëtiste, verpleegkundige en vasculair chirurg.

Niertransplantatie

Dialyseren is een levenslange maar levensnoodzakelijke behandeling die door patiënten vaak als erg belastend wordt ervaren. Alleen na een niertransplantatie stopt de dialyse. In bepaalde gevallen, bij patiënten met een slechte lichamelijke conditie, bij ouderdom of ziekte, verkleint de kans op een geslaagde transplantatie.

Om te bepalen of u in aanmerking komt voor een transplantatie zal de nefroloog eerst onderzoek doen naar uw algemene gezondheidstoestand, de bloedgroep en de kenmerken van het nierweefsel. Om kans op afstoting van de nieuwe nier zo klein mogelijk te maken, moeten de weefselkenmerken zoveel mogelijk op elkaar lijken. Ook wordt gekeken naar bepaalde afweerstoffen in het bloed die invloed hebben op de slaagkans van de transplantatie. In ons land is er een tekort aan donornieren. Dialysepatiënten die in aanmerking komen voor een niertransplantatie staan gemiddeld 2,5 à 4 jaar op de wachtlijst.

Voor de niertransplantaties werkt de dienst nefrologie van de Kliniek Sint-Jan samen met universitaire centra als de KU Leuven en het UZ Brussel.